Từ hơn 355 năm nay (1670-2025) Hội Dòng Mến Thánh Gía Việt Nam đã được Đức Cha cố Lambert de La Motte (1624–1679) thành lập cho các phụ nữ muốn chọn đời sống thánh hiến tu trì làm chứng cho tình yêu Chúa Giêsu Kitô giữa lòng xã hội trần gian bên nước Việt Nam, như phương châm: tình yêu Chúa Giêsu Kitô chịu đóng đinh trên thập gía, Đấng đã thí mạng sống mình vì tình yêu dành cho Đức Chúa Cha và nhân loại.
Hội Dòng từ ngày đó đến hôm nay phát triển lan rộng trên khắp đất nước Gíao hội Công giáo Việt Nam, và một số nước trên thế giới nữa. Theo thống kê có hơn 24 Hội Dòng Mến Thánh Gía về cơ sở cũng như nhân sự trên quê hương đất nước Việt Nam, bên đất nước Thái Lan có ba, bên đất nước Lào có một, bên đất nước Campuchia có một và bên Hoa Kỳ có một.
Riêng Hội Dòng nữ tu Mến Thánh Giá Gò Vấp bên Việt Nam, từ năm 1975 có thêm Tu Viện chi nhánh được thành lập ở thành phố Bonn, nước Đức, mà năm nay, năm thánh 2025 niềm Hy Vọng, vào ngày lễ Kính Thánh gía Chúa Giêsu Kitô 14.09., mừng kỷ niệm 50 năm thành lập.
Tu viện Lòng Chúa thương xót thành Bonn lúc đầu có năm chị em nữ tu từ bên Việt Nam sang sinh sống thi hành công việc săn sóc bệnh nhân ở bệnh viện của các Thầy Dòng Barmherzige Brueder, thành Bonn. Sau một thời gian dài phục vụ các chị em thuở ban đầu vì tuổi tác thêm lên và sức khoẻ yếu kém dần, nên họ không còn có thể tiếp tục được nữa.
Sơ Bề trên tiên khởi Theresia Vũ thị Phượng là người có tầm nhìn xa trông rộng. Sơ đã kiên trì nhiều năm trời mở những buổi lớp hội thảo giới thiệu tìm hiểu ơn kêu gọi nơi các bạn trẻ thanh nữ. Và Chúa đã khơi dậy trong tâm hồn một số thanh nữ ơn kêu gọi theo đuổi con đường tu trì linh đạo Dòng Mến Thánh Gía xin gia nhập tu viện Mến Thánh gía thành Bonn.
Thế hệ bậc đàn chị vì tuổi tác cao về nghỉ hưu. Và bây giờ tu viện có những chị em nữ tu trẻ tiếp tục với cung cách linh động hăng say công việc sống đời tu trì là nhân chứng người nữ tu Mến Thánh Gía giữa lòng đời sống xã hội thành Bonn.
Đời sống bên Âu Châu, bên nước Đức ngày càng có nhiều biến chuyển thay đổi cùng thử thách về nếp sống xã hội, cũng như về nếp sống đạo đức tôn giáo. Nhưng các chị em nữ tu Mến Thánh gía tu viện thành Bonn, dù phải thích nghi với hoàn cảnh xã hội đạo đời, vẫn luôn vững niềm tin vào lý tưởng ơn kêu gọi sống làm chứng cho tình yêu thánh gía Chúa Giêsu Kitô. Họ trung thành gìn giữ kỷ luật Dòng, chăm chỉ mẫn cán làm việc sinh sống nghề nghiệp hằng ngày ở các bệnh viện, nơi các nhà thờ như bao người khác trong xã hội, cùng tìm cách phát triển khả năng tiềm tàng, mà Thiên Chúa, Đấng Tạo Hóa đã khắc ghi ban cho đời sống mỗi người từ bẩm sinh.
Họ không vì thế sao lãng nếp sống tu trì của người nữ tu. Nên hằng ngày đời sống thiêng liêng đạo đức là nguồn sức sống cho đời sống tu trì của họ qua việc tham dự dâng Thánh lễ Misa, việc chuyên chú nguyện ngắm, đọc kinh cầu nguyện, việc viếng chầu Thánh Thể, việc tĩnh tâm hằng ngày lúc ban sáng hoặc sau giờ làm việc ban chiều.
Nếp sống chung trong tu viện có nhau, cùng với nhau, giúp nâng đỡ đời sống tu trì mỗi người. Vì thế họ chia phiên nhau phụ trách các việc trong tu viện như một gia đình, theo phương châm: Mỗi người một việc. Việc nào cũng có giờ giấc cùng có vị trí của nó! Mọi người vì mình. Và mình cũng vì mọi người!
Chị em Hội Dòng Mến Thánh Gía Gò Vấp, chị em Tu Viện Lòng Chúa thương xót thành Bonn, và cả mọi người chúng tôi nữa, mừng vui cùng có chút hãnh diện với quãng thời gian con đường dài 50 năm tuổi của Tu Viện, cùng thành qủa trung thành với nếp sống tu trì, mà Chị Em nữ tu đã trải qua gặt hái đạt được giữa lòng dòng sông đời sống xã hội có nhiều những khía cạnh thử thách chao đảo đang trên đường tục hóa, với tâm tình lòng kính phục ngưỡng mộ. Xin ngả mũ bái chào!
Nhưng đời sống tu trì của chị em nữ tu đâu chỉ có như thế. Chị Em tu viện không dừng lại nơi ngưỡng cửa vui mừng thành công đó về phương diện con người. Trái lại, chị em luôn hướng tâm hồn lên Thánh Giá Chúa Giêsu Kitô với tâm tình tạ ơn sâu thẳm, Đấng là nguồn suối mọi ân đức sáng tạo cùng ơn Kêu Gọi của đời tu trì. Vì chị em xác tín rằng: „Ví như Chúa chẳng xây nhà, thợ nề vất vả cũng là uổng công.
Thành kia mà Chúa không phòng giữ, uổng công người trấn thủ canh.“ (Tv 127,1)
Thật không gì đạo đức xác tín thâm sâu, cùng văn hóa cao đẹp hơn nữa!
Đời sống tu trì của người đi tu nhìn vào không có gì sôi nổi hấp dẫn. Nhưng lại ẩn chứa tiềm tàng một chiều sâu tâm linh sống động qua cung cách sống chung trong nhà Dòng dấn thân từ bỏ hy sinh ý riêng mình. Cung cách sống lý tưởng đó không quy về chính bản thân người tu trì, nhưng ẩn chứa sứ điệp chiếu tỏa ánh sáng lòng đạo đức hướng lên Thiên Chúa tình yêu, và cùng cho xã hội tha nhân.
Thật khó diễn tả điều đó qua ngôn ngữ âm thanh hay chữ viết. Nhưng hình ảnh cây nến được đốt thắp chiếu sáng phần nào diễn tả sứ điệp ẩn chứa trong đời sống của người dấn thân chọn nếp sống tu trì.
„Không, không, không đâu! Xin đừng châm lửa đốt tôi lên!“
Đó là ý muốn của một Cây Nến, có một không hai, không muốn mình bị đốt thắp sáng lên. Bầu khí giữa các cây nến được dựng cắm trong căn phòng trong dịp mừng lễ bỗng trở nên căng thẳng ngột ngạt. Vì xưa nay vẫn thế, ánh sáng chiếu tỏa từ những cây nến xóa tan bóng tối trong căn phòng. Chúng lan tỏa không khí đầm ấm thị vị cho căn phòng trong ngày mừng lễ…
Thấy vậy, một Cây Nến lớn tuổi có nhiều kinh nghiệm trong đời sống muốn nói với Cây Nến nhỏ tuổi. Nhưng Cây nến nhỏ khăng khăng giữ ý muốn của mình: „Không được đâu! Em không muốn mình bị đốt thắp sáng lên đâu. Người nào bị đốt thắp cháy lên, chẳng bao lâu họ sẽ bị thiêu rụi không còn là gì nữa. Em muốn giữ gìn nguyên vẹn dáng vẻ thanh thon, kiều diễm đẹp đẽ của em như em đang là!“
Cây Nến lớn tuổi điềm nhiên nói: „Nếu em không để bị châm đốt cháy sáng lên, em sẽ như chết, trứơc khi em sống động. Em sẽ còn nguyên vẹn tới muôn thuở là chất sáp, là ngòi ngọn bấc thôi. Mà chất sáp và bấc ngọn không là gì hết. Chỉ khi nào em để mình bị châm đốt cháy sáng thắp lên, em sẽ thực sự là em thôi!“
Cây Nến nhỏ đối lại: „Điều đó em cũng có lần nghĩ tới rồi. Em muốn mình không bị thua thiệt; tốt hơn em muốn giữ nguyện vẹn, như em đang là. Đúng, điều này có thể là nhàm chán, tối tăm và có thể lạnh lùng nữa. Nhưng nó không làm em đau đớn như ngọn lửa cháy chập chờn thiêu rụi thân thể em.“
Cây Nến lớn tuổi trầm ngâm nói thêm: „Điều này thật khó cắt nghĩa bằng chữ nghĩa lời nói. Phải sống trải qua mới có kinh nghiệm hiểu được thôi. Chỉ người nào tự hy sinh, sẽ mang đến thay đổi cho môi trường xung quanh mình. Và trong khi ai mang đến thay đổi cho môi trường xung quanh, họ sẽ nhận ra bản chất của mình hơn. Em không được nguyền rủa bóng tối và sự lạnh lẽo, khi em không sẵn sàng để được đốt thắp sáng lên chiếu tỏa cho xung quanh.“
Giây phút yên lặng nặng nề trôi qua… Thình lình ánh sáng từ Cây Nến nhỏ bừng lên: „Này Chị, phải chăng người ta là mình, khi người ta trao tặng người khác điều mình có?“
„Đúng như vậy đó em!“ Cây Nến lớn tuổi nói vọng vào: „Vâng khi hy sinh, như trường hợp chúng ta là Cây Nến, người ta không còn nguyên vẹn hình hài thanh thon nhỏ, đẹp kiều diễm nữa. Chúng ta sẽ không còn nguyên trạng hình dạng như trước nữa. Nhưng khi được đốt thắp cháy sáng lên, chúng ta sẽ trở nên mạnh mẽ hơn bóng tối ban đêm, và những tàn bóng che phủ âm u trên trần gian nữa.“
Cây Nến thanh thon nhỏ mảnh mai kiều diễm sau cuộc đàm thoại với Cây Nến lớn tuổi, đã từ bỏ ý muốn khăng khăng của mình, và chịu để cho được đốt thắp sáng lên. Ngọn lửa từ Cây nến càng cháy bừng, càng mang lan tỏa ánh sáng đầm ấm thị vị làm thay đổi bầu khí trong căn phòng. Ánh sáng đó như có sức mạnh xua đuổi bóng tối đêm đen cùng sưởi ấm bầu khi lạnh lẽo. Chất sáp và ngọn bấc nến càng dần bị thiêu đốt thu nhỏ lại, nhưng ánh sáng chiếu tỏa tới tận đôi mắt cùng trái tim mọi người. Cây Nến được đốt thắp sáng cho con người. (Willi Hoffsümmer(hsg.), 64 Weihnachtsgeschichten – Eine heilige Zeit, Nr 13.)
Xin chúc mừng Tu viện Lòng Chúa thương xót thành Bonn dịp mừng kỷ niệm 50 năm thành lập 1975-2025.
Xin ca ngợi chúc mừng những ngọn nến đời tu trì hy sinh dấn thân cho tình yêu Thiên Chúa và nhân loại giữa dòng đời sống xã hội trần gian.
Cầu chúc chị em nữ tu Tu Viện thành Bonn sức khoẻ, cùng niềm vui đời sống thánh hiến dấn thân trong Hội Dòng Mến Thánh Giá GòVấp!
Ad Multos Annos!
Lm. Daminh Nguyễn Ngọc Long
