Kính thưa quí cha, kính thưa quí ông bà anh chị em, các cháu.
Vào đúng ngày này 25 năm trước Thiên Chúa đã gọi cha cố Philipphê Lê Đạo Luận trở về nhà Cha, với 56 tuổi đời, 28 tuổi linh mục và đúng 20 năm ngài chăm sóc mục vụ cho giáo dân Việt Nam trong tổng giáo phận Köln và có một thời gian cả giáo phận Aachen. Hôm nay sau hơn 20 năm, chính xác là 22 năm chúng ta mới lại có cơ hội qui tụ về đây, nơi mà vài chục năm trước chúng ta từng qui tụ một năm ít là vài lần. Lần này qui tụ về đây chúng ta thấy thiếu vắng nhiều khuôn mặt quen thuộc vì những vị này thời cha cố Philipphê còn sinh tiền họ đã là những bậc cao niên hoặc trung niên, do đó rất nhiều trong số họ cũng đã trở về nơi xuất phát là bụi tro. Chắc chắn một số trong những người hiện diện ở đây hôm nay biết ít nhiều và còn ghi nhớ được những kỷ niệm về cha cố nhưng rất nhiều người thuộc thế hệ trẻ không biết về ngài.
Do đó, hôm nay tôi được BCH giáo đoàn ủy nhiệm trình bày sơ lược tiểu sử và những hoạt động mục vụ của cha cố để đa số các bạn trẻ hiểu biết phần nào về vị ân nhân mà hôm nay chúng ta tưởng nhớ và cầu nguyện.
Cha cố Philipphê Lê Đạo Luận sinh ngày 05 tháng 01 năm 1945 tại giáo xứ Mạc Bắc, thị xã Vĩnh Long thuộc giáo phận Vĩnh Long trong một gia đình 5 anh chị em ba trai và hai gái. Còn nhỏ ngài được học trong trường của các nữ tu. 10 tuổi ngài vào tiểu chủng viện thánh Philipphê Minh ở Vĩnh Long. Năm 1965 ngài lên đại chủng viện theo học Triết học và Thần học tại Giáo hoàng học viện Piô X tại Đà Lạt. Tháng 12 năm 1973 ngài thụ phong linh mục. Năm 1974 ngài được ĐGM địa phận gửi sang Rôma du học và tốt nghiệp với bằng tiến sĩ lưỡng luật (nghĩa là giáo luật và dân luật). Biến cố 1975 ngài còn đang học tại Rôma nên bị kẹt lại. Đến năm 1979 ngài sang Đức. Để hội nhập phong tục văn hóa tại bản xứ và để tuân theo giáo luật ngài đã xin gia nhập tổng giáo phận Köln, trở thành linh mục của giáo phận. Công việc mục vụ đầu tiên của ngài là cha phó tại một giáo xứ Đức ở Ratingen.
Năm 1981 ngài được TGM Köln, lúc đó là Đức Hồng Y Höffner bổ nhiệm làm linh hướng cho giáo dân Việt Nam trong giáo phận. Đồng thời TGM Aachen cũng nhờ ngài chăm sóc mục vụ cho giáo dân VN thuộc giáo phận Aachen. Như vậy, cha cố lúc đó chăm sóc mục vụ cho giáo dân VN cả hai giáo phận Köln và Aachen. Nhưng đến đầu năm 1994 cha cố xin nghỉ việc linh hướng cho giáo phận Aachen.
Bước sang thiên niên kỷ thứ ba sức khỏe của ngài suy yếu dần. Mặc dù sức khỏe yếu kém ngài vẫn cố gắng chu toàn bổn phận mục vụ khi nào còn có thể. Rồi đến ngày 20 tháng 6 năm 2001 ngài đã vĩnh viễn ra đi về nhà Cha trong âm thầm lặng lẽ.
Về cá tính của cha cố: cha cố Philipphê có gương mặt hiền từ, nghiêm nghị, tư cách đứng đắn và biểu lộ tình cảm cách kín đáo. Cũng vì có nét nghiêm nghị và kín đáo như vậy mà nhiều người lầm tưởng cho rằng ngài là người nghiêm khắc, khó tánh. Thực ra, ngài là người hiền hòa, dễ dãi, quảng đại, thương người, và nhất là có đời sống thánh thiện. Nổi bật nhất là tinh thần phục vụ của ngài: tận tụy, hy sinh, phục vụ hết mình và làm việc đúng nguyên tắc, nghiêm túc, rõ ràng, không mập mờ.
Những năm đầu đời tị nạn việc hội nhập văn hóa, nếp sống của người bản xứ còn nhiều khó khăn, kể cả nếp sống đạo đức cũng có nhiều khác biệt. Do đó, khi nhận trách nhiệm linh hướng cho giáo dân Việt Nam cha cố chú trọng ngay đến nếp sống đạo đức thuần túy của người công giáo VN tại quê nhà. Khi lãnh trách nhiệm linh hướng cha cố lúc đó mới ngoài 30 tuổi, tuổi đầy nhiệt huyết, hăng say, nhiệt thành.
Việc đầu tiên khi đến các cộng đoàn cha cố Philipphê cổ võ và khuyến khích phong trào đọc kinh tôn vương Đức Mẹ. Hầu như cộng đoàn nào cũng hưởng ứng. Một số cộng đoàn đến nay vẫn còn duy trì truyền thống tốt đẹp này. Kế đến ngài rất lưu tâm đến các em thiếu nhi và thanh thiếu niên. Ngài khuyến khích những người có khả năng đứng ra dạy giáo lý cho các em những dịp đọc kinh tôn vương hoặc trước các thánh lễ cộng đoàn. Phần nhiều chính ngài dạy các em trước khi dâng thánh lễ.
Mỗi năm vài lần cha cố mời gọi thanh thiếu niên họp mặt để tĩnh tâm, để chia sẻ hoặc để tập hát cho những thánh lễ chung. Thỉnh thoảng ngài mở những lớp dự bị hôn nhân cho các bạn trẻ chuẩn bị lập gia đình. Để có món ăn tinh thần cho các bạn trẻ thanh thiếu niên lúc đó, dưới sự hướng dẫn của cha cố một số anh chị em thiện chí đã cùng nhau thực hiện một tờ báo gọi là „Liên Lạc“ mỗi năm vài số làm nhịp cầu nối kết các bạn trẻ.
Để bảo tồn văn hóa dân tộc ngài khuyến khích những vị cao niên mặc trang phục truyền thống: các ông áo dài xanh khăn đống, các bà áo dài đỏ khăn đống trong các dịp lễ lớn. Một thời gian ngắn sau đó ngài đã thành lập hội „Các bà mẹ công giáo“ mà nay vẫn còn tồn tại và sinh hoạt rất sống động.
Thời cha cố Philipphê ngành tin học, máy tính và truyền thông chưa tân tiến như bây giờ, cha cố đã khá vất vả khi thực hiện những tờ thông tin mục vụ hằng tháng và cứ một hai tháng làm một „Bản Tin Sống Đạo“. Cha cố đã tự làm một mình từ A đến Z, nghĩa là tự viết bài, tự đánh máy, Photocopy, đóng tập rồi phân phối cho giáo dân tại các cộng đoàn. Ngài thích âm thầm làm việc một mình không cần giúp đỡ vì không muốn phiền đến ai.
Hôm nay, chúng ta lại có mặt trong thánh đường quen thuộc này sau nhiều năm xa cách. Trong số chúng ta đây có những người chưa từng biết, chưa từng đến thánh đường này, nhưng điều đó không quan trọng. Điều quan trọng là chúng ta đến đây hôm nay với một tâm tình biết ơn cha cố Philipphê, người đã cống hiến 20 năm dài để chăm sóc đời sống thiêng liêng cho người công giáo Việt Nam trong cả hai giáo phận Köln và Aachen. Ngài đã là vị ân nhân của thế hệ cha ông chúng ta thì cũng là ân nhân của chúng ta và của thế hệ con cháu chúng ta. Trong tâm tình đó giờ đây mỗi người chúng ta cùng thắp một nén hương lòng để tưởng nhớ và sốt sắng cầu nguyện cho linh hồn thầy cả Philipphê.
Đỗ Văn Thục
→ Hình ảnh ngày Lễ Giỗ 25 Năm Cha Cố Ts. Philipphe Lê Đạo Luận 20.06.2026
